Berichten

Vertrouwenspersoon moet link leggen tussen stille armoede en voorzieningen bij gemeenten.Utrecht - De Protestantse Kerk in Nederland wil Noord-Fryslân gebruiken als proeftuin voor een betere signalering en begeleiding van stille armoede. Het plan is om in vier Friese gemeenten een netwerkende vertrouwenspersoon aan te stellen die mensen over de drempel moet helpen richting de loketten bij gemeenten.

Door Lodewijk Born.
 
Als de financiering van het project rond is gaat de medewerker vanaf 1 november aan de slag. ,,Het werkgebied wordt de gemeenten Achtkarspelen, Dantumadeel, Dongeradeel en Kollumerland. In Kollum is een ruimte beschikbaar gesteld door de burgerlijke gemeente van waaruit de medewerker mensen heel persoonlijk en op maat kan helpen”, vertelt Egbert Fokkema van de Protestantse Kerk in Nederland, die met de innovatie van het pilotproject is belast.
 
Fokkema, geboren en opgegroeid in Kollumerzwaag, heeft de afgelopen maanden de diaconieën in de PKN-gemeenten en de wethouders met armoedebeleid in hun portefeuille bezocht. ,,Ze constateren dat stille armoede in de breedte toeneemt. Je ziet het nu bijvoorbeeld bij ZZP’ers die door de crisis hun baan kwijtraken en boeren die in moeilijkheden komen door de lage opbrengst van bijvoorbeeld de melk. Ook tientallen bouwvakkers uit de regio Noordoost-Fryslân hoefden na de zomervakantie niet meer terug te komen bij hun werkgever.”
 
Door acute werkloosheid vallen alle zekerheden weg. ,,Dit heeft niet alleen gevolgen voor iemands status maar ook vaak voor kinderen in gezinnen die het moeilijk krijgen. Eenzaamheid is een van de pijnlijkste gevolgen van stille armoede.”
 
Concrete cijfers zijn er echter niet, aldus Fokkema. ,,Het blijft ‘onder de pet’ en verborgen achter de voordeur. Er heerst veel schaamte over armoede. ,,Armoede is iets waar je niet over praat met anderen. En zeker niet met iemand die je kent. ,,Diakenen van kleine dorpen in de vier gemeenten vermoeden dat stille armoede hand over hand toeneemt en ze willen graag helpen. Maar mensen uit de eigen woonplaats melden zich bijna nooit.’’
 
Daarom is het belangrijk dat er volgens de Protestantse Kerk een ‘veilig’ en gemakkelijk toegankelijk loket - lees persoon - komt waar mensen in alle anonimiteit naar toe kunnen stappen of die hulpvragers thuis kan opzoeken of in overleg kan doorverwijzen. ,,Het is iemand die er ook is als luisterend oor voor mensen in moeilijkheden. We denken dat iemand die in de knel zit, eerder naar een voor hen vreemde vertrouwenspersoon toe stapt dan naar een diaken of ouderling van de kerk. Dat komt ook door de demografische situatie van kleine dorpen waar vaak iedereen elkaar door en door kent. De drempel geldt al helemaal voor mensen die totaal geen binding hebben met een kerkelijke gemeente.”
 
Voorzieningen
De netwerkende vertrouwenspersoon moet mensen over de drempel helpen richting de gemeentelijke voorzieningen die voor hen beschikbaar zijn. Bijvoorbeeld vormen van bijzondere bijstand of kwijtscheldingsregelingen voor gemeentelijke heffingen. Achmed Aboutaled, de voormalige staatssecretaris van Sociale Zaken, heeft in gesprekken met de landelijke kerk ook altijd gewezen op het feit dat hier nog een wereld te winnen is als het gaat om de aanpak van armoede. ,,De netwerkende medewerker heeft straks rechtstreeks contact met de verschillende WMO-loketten in de gemeenten.’’
 
Fokkema benadrukt dat de vertrouwenspersoon er niet alleen is voor kerkleden maar voor iedereen wordt ingezet. ,,De burgerlijke gemeenten zien het als een heel positieve ontwikkeling omdat zij niet in de gelegenheid zijn de ambtenaren er op uit te sturen voor gesprekken. Nu kom je tot een integrale aanpak van kerk en overheid.’’
 
Het wachten is nu nog op het rondkomen van de financiering voor de driejarige pilot waarvoor bij diverse fondsen nog aanvragen liggen. Die vergaderen daar komende maand over. Er is op jaarbasis een bedrag van ruim 95.000 euro mee gemoeid.
 
Telefooncirkel
Uit dit budget wordt ook een te vormen telefooncirkel betaald zodat hulpvragers ook in avonduren gehoor kunnen krijgen. Verder wordt huis-aan-huisinformatie bezorgd en een website gelanceerd. Diakenen worden gevraagd als vrijwilliger mee te doen. De aan te stellen medewerker - een man of een vrouw - wordt een Fries en iemand die de cultuur in de gemeenten kent. ,,Dat hebben we in het functieprofiel opgenomen. Voor een dergelijk onderwerp moet je iets weten van ‘it folk dat dêr wennet’.’’ De werving begint zodra de financiering van het project geheel rond is.
 
De aanpak van de stille armoede past in de hernieuwde aandacht vanuit het Project Maatschappelijk Activeringswerk vanuit de Protestantse Kerk. ,,We verwachten dat dat de komende jaren een heel erg belangrijk terrein is’’, aldus Fokkema.
 
Bron: Friesch Dagblad, 02-09-2009, Sjaak den Hollander 4-9-2009.